Praktijklessen voor versterking regionale samenwerking in maatschappelijke opgaven

Regelmatig worden we gevraagd door publieke organisaties om te kijken naar hun regionale samenwerking. Bijvoorbeeld door gemeenten die samenwerken met regionale partners in maatschappelijke opgaven in het sociaal domein (denk bijvoorbeeld aan jeugdhulp, leerplicht etc.) of op het gebied van de Energietransitie. Onlangs rondden we nog een opdracht af om een regionale samenwerking te versterken. Gezamenlijke ambities kwamen daar onder druk door belangen en financiën. Door de jaren hebben we gezien dat de volgende praktijklessen voor het slim organiseren van regionale samenwerking altijd opgaan en tegelijkertijd in de weerbarstige praktijk op hele verschillende manieren opduiken. 

 

Een ‘one-size-fits-all’ is er niet

Elke regionale samenwerking kent zijn eigen dynamiek. Er is daarmee geen ‘one-size-fits-all’ en ook wie vertrouwt op een quick-fix bij een stroeve regionale samenwerking, komt vaak bedrogen uit. Het organiseren van een goede regionale samenwerking vraagt voortdurend tijd, energie en aandacht van betrokkenen. Als het bij aanvang al geen automatisme is, wordt het dat ook niet vanzelf. Met verschillende opdrachtgevers uit publieke organisaties keken we mee als de kritische, zorgvuldige buitenstaander die een stroeve of vastgelopen samenwerking weer vooruit kan helpen. Het draait vaak om het waarmaken van gezamenlijk ambities, goede uitvoering van taken en een passende financiële huishouding. Soms lijkt een vraagstuk uit het zuiden van Nederland in de basis dan ook best wel op op een vraagstuk in het Noorden van Nederland maar het slim(mer) organiseren van regionale samenwerking blijft altijd maatwerk. Het gaat namelijk juist over de eigen dynamiek en de participanten in de samenwerking. 
 

Terugkijken is zilver, vooruitkijken is goud

We geloven niet zo in een diagnose als eindresultaat. Natuurlijk is het vaak slim en relevant om terug te kijken naar de geschiedenis van een regionale samenwerking en hoe die tot stand kwam. Toch kom je vaak echt verder als je met elkaar vooruitkijkt. Door nu goed te kijken en je te organiseren op wat de toekomst van de samenwerking en alle betrokkenen vraagt. Aan publieke organisaties die we helpen bij het slim(mer) organiseren van regionale samenwerking beloven we niet terug te kijken zonder vooruit te kijken. 
 

Een goed beeld, is een gedeeld beeld 

In een regionale samenwerking spelen verschillende achtergronden, verhoudingen, belangen en andere ‘beeldbepalers’ een rol. We geloven erin dat je er in dat kader slim aan doet om ervoor te zorgen dat alle betrokkenen als het ware door dezelfde lens of lenzen kijken naar hun samenwerking. Zo ontstaat een gedeeld beeld maar het maakt ook concreet waar belangen en visies uit elkaar lopen. Wij gebruiken bijvoorbeeld graag het goed toepasbare lenzenmodel voor samenwerking van organisatiewetenschappers Kaats & Opheij. Zo krijgen we het ‘juiste’ gesprek op tafel wat nodig is om de samenwerking in een regio daadwerkelijk te versterken. 
 

Houd het samen werkbaar op papier en aan tafel

In veel stroeve samenwerkingen zit het probleem in verwachtingen die niet uitgesproken worden, individuele belangen die geen plek krijgen in de samenwerking of financiële afhankelijkheden. Wat ‘op papier’ vanuit gemaakte afspraken of gestelde doelen soms goed werkt, lukt ‘aan tafel’ in de dagelijkse dynamiek van de praktijk vaak minder. Wie het samen werkbaar houdt, zorgt dat het gesprek daarover voortdurend gevoerd wordt. Als externe begeleider zorgen wij ervoor dat het gesprek gevoerd wordt om het samen werkbaar te maken en te houden. 
 
Benieuwd naar onze resultaten met verschillende publieke organisaties als opdrachtgevers op het gebied van regionale samenwerkingen? Graag met ons kijken naar het slim(mer) organiseren van jouw regionale samenwerking? Bovenstaande lessen eens op jouw praktijk leggen? Neem dan contact met ons op.